ClickBrick van Wienerberger maakt bakstenen gevels demonteerbaar | circubuild.be

ClickBrick van Wienerberger maakt bakstenen gevels demonteerbaar

  •   07 jun 2021
  • Wouter Polspoel

Met ClickBrick ontwikkelde Wienerberger een innovatief systeem om zijn bakstenen te droogstapelen. Omdat er geen mortel of lijm meer aan te pas komt, is elke 'ClickBrick-gevel' demonteerbaar, wat de kans dat de gevelstenen ooit hergebruikt worden een pak groter maakt.

ClickBrick, dat prat kan gaan op een Cradle to Cradle-certificatie, betekent een belangrijke doorbraak voor circulair materiaalgebruik in de sector. Zoals de term al aangeeft, komt er aan het systeem geen mortel of lijm te pas. Het is gebaseerd op een uiterst solide, mechanische verankering door middel van roestvrijstalen clips en dito spouwankers. De plaatsing verloopt soepel en snel en wordt niet beïnvloed door de weersomstandigheden, wat de timing van de uitvoeringsfase vergemakkelijkt. Specifieke metselvaardigheden zijn niet vereist, wat ook een uitkomst biedt voor het tekort aan geschoolde vaklui op de werf. Projectbegeleiding en advies op maat inzake technische en esthetische detailleringen en hulpmiddelen garanderen een kwaliteitsvolle uitvoering. 

Wienerberger omschrijft het systeem zelf als puzzelwerk: "De kimlaag moet uiteraard nog altijd in mortel worden geplaatst, omdat je van een vlak oppervlak moet kunnen vertrekken en een betonplaat biedt die garantie niet, maar daarna is het eigenlijk kinderspel."


Esthetische vrijheid

Het ClickBrick-systeem maakt gebruik van op maat gekalibreerde bakstenen met een groef, beschikbaar in zeven verschillende kleuren en in verschillende texturen, die een uiterst geringe maattolerantie hebben. Daardoor is er geen verloop zichtbaar in de gevels. Gezien de afwezigheid van voegen bestaat een ClickBrick-gevel uit een hoger percentage gevelsteen dan traditionele baksteengevels en komen de kleur, vorm en structuur van de stenen optimaal tot hun recht.


Getest en goedgekeurd

Uit een studie van de VUB blijkt dat een ClickBrick-gevel na dertig jaar bij demontage maar liefst 70% van zijn waarde behoudt en perfect kan worden ingezet voor een volgend bouwproject. Ook na een langere levensduur blijft de financiële waarde verrassend groot. Bij demontage na vijftig jaar bedraagt de restwaarde nog altijd 56%.

Ook de levenscyclusanalyse (LCA) toont aan dat ClickBrick een bewezen lage milieu-impact heeft. Dat is aan meerdere kwaliteiten van de bakstenen te danken: ze hebben een lange levensduur, het systeem vereist met baksteen en metaal de inzet van slechts twee materialen en de demontage kan gebeuren met een minimum aan arbeid en zonder de stenen te beschadigen, zodat ze zonder verlies kunnen worden hergebruikt.


Al verschillende projecten

ClickBrick heeft zijn technische deugdelijkheid al afdoende bewezen in tal van buitenlandse projecten. Ook in eigen land lopen er momenteel meerdere werven. De Belgische primeur is weggelegd voor de aanpassing en uitbreiding met nieuwbouw van het jongerenverblijfcentrum Ten Dries in Sint-Denijs (Zwevegem), naar een ontwerp van BAST architects & engineers. Dat project legt de lat hoog wat sociale, ecologische en economische duurzaamheid betreft. 

De architecten stelden de bouwheer, de vzw Jongerenzorg Zuid-West-Vlaanderen, voor de bestaande gevel naar de straat open te maken, zodat een centrale ontmoetingsplek met de omgeving tot stand zou komen. Die wordt geflankeerd door een multifunctioneel gebouw en een uit de sloop overgehouden skeletstructuur die als overdekte buitenruimte fungeert. Verder krijgt de site twee nieuwe residenties waar kinderen of jongeren uit de bijzondere jeugdbijstand met hun begeleiders zullen verblijven. De gevels van de twee nieuwe residenties en van het multifunctionele gebouw worden gerealiseerd met ClickBrick.

Hergebruik is natuurlijk niet altijd aan de orde, maar ook dan gaan keramische bouwproducten volgens Wienerberger niet verloren: "Niet-herbruikbare kleipannen en bakstenen kunnen worden gerecupereerd, gebroken, gescheiden, vermalen, en achteraf opnieuw worden ingezet als grondstof. Tijdens de productie wordt bij Wienerberger het bakafval trouwens systematisch hergebruikt als grondstof."


Van nature circulair

De gekende bouwproducten van Wienerberger, te weten kleidakpannen, kleiklinkers en bakstenen, zijn van nature circulair. Met ClickBrick wil Wienerberger dat circulaire potentieel van zijn bakstenen activeren, net zoals het dat in het verleden met een soortgelijk systeem al deed voor kleidakpannen, die daardoor uitsluitend mechanisch en dus omkeerbaar worden bevestigd. Als er bij hergebruik toch pannen beschadigd geraken, kunnen ze in de meeste gevallen vervangen worden door een kleidakpan uit het Koramic-aanbod van Wienerberger.

Ook de kleiklinkers van Wienerberger kunnen vlot hergebruikt worden. De waterpasserende Passaqua-collectie van Wienerberger laat bovendien toe om water via de voegen te laten doordringen in de bodem, een extra duurzame troef.

En ook wie het ClickBrick-systeem toch te revolutionair vindt, kan met bakstenen nog altijd een demontabele gevel bouwen met producten van Wienerberger: kalkmortels als metselspecie kunnen achteraf makkelijk gescheiden worden van de stenen. Zo kunnen gevelstenen met minimaal verlies worden gerecupereerd in nieuw metselwerk. Een toepassing daarvan kan je vinden in Kortrijk, waar de sociale huisvestingsmaatschappij Wonen Regio Kortrijk op de site Tuighuisstraat 18 uitgeleefde eengezinswoningen vervangt door 31 nieuwe wooneenheden en daarbij de honderd jaar oude bakstenen recupereert en aanvult met nieuwe bakstenen in gevelmetselwerk met kalkmortel.


Intelligente casco’s

Om helemaal compleet te zijn: ook binnen in gebouwen zet Wienerberger in op circulair bouwen. Gebouwen bestaan uit verschillende lagen zoals de dragende structuur of het casco, de isolatie en de afwerking. Al die lagen hebben een verschillende levensduur. Om te vermijden dat werken aan de ene laag een impact hebben op de levensduur van de andere, moet je ze idealiter onafhankelijk van elkaar kunnen wijzigen. Met de PLS Newton van Wienerberger, een binnenmuursteen met een extra hoge muurdruksterkte, wordt dat mogelijk. Dankzij de draagkracht kan je grote, open ruimtes creëren die achteraf uiterst flexibel aan te passen en in te vullen zijn. Zo krijg je een intelligent casco met een levensduur van honderd jaar of meer dat quasi oneindig kan worden hergebruikt, ook als de invulling en bestemming wijzigen of er een aanpassing van de isolatie en gevelbekleding nodig is.

Gerelateerde partners


Nieuwsoverzicht